Rasyonel ve İrrasyonel Düşünceler
Bu Yazıyı Tahmini Okuma Süresi: 2 Dakikadır. Bilişsel ve duygusal zekaya sahip olan birey, bu yönüyle rasyonel ve irrasyonel düşüncelere de sahip olmaktadır. “İrrasyonellik, ancak rasyonellik üzerinden açıklanabilir; genelde rasyonel düşünce, süreklilik gösteren olguları saptayarak, bu olguları geleceği tahmin etmek ya da bugünün veya geçmişin henüz bilinmeyen yönlerini açığa çıkarmak için kullanmaktır (Sutherland, 2007)”. Örneğin, neden-sonuç ilişkisine bakıldığında nedenin her zaman sonuçtan önce…
Sınırlarını Koruyabilmek
Bu Yazıyı Tahmini Okuma Süresi: 2 Dakikadır. Her birey öz-farkındalığını geliştirdiği konularda kendine sınırlar çizebilmektedir; bunlar bireyin yaşam çerçevesini oluşturmakta ve varlığını ortaya koyucu nitelikte olmaktadır. Kişisel sınırlar, bireylerin günlük yaşantılarında gizlilik ve özerklik hissetmek için ihtiyaç duyduğu fiziksel, duygusal ve zihinsel sınırlardır (Yetiş, 2018). Bireyin varlığını gerçekçi bir şekilde ortaya koyabilmesi ve varoluşuna ilişkin doyumu sağlayabilmesi için sınırlarını belirleyip koruması gerekmektedir. Sınırlar,…
Psikolojik İyi Oluşun Bir Simgesi: Sosyal Destek
Bu Yazıyı Tahmini Okuma Süresi: 2 Dakikadır. Birey, biyopsikososyal açıdan tam bir iyilik halinde olabilmek için çeşitli destekleyicilere ihtiyaç duymaktadır. Bu destekleyicilerden birisi de sosyal destek ihtiyacıdır. “Sosyal destek; aile bireyleri, arkadaşlar, öğretmenler gibi ilişkide bulunulan sosyal temasın sıklığı ve sayısı ile, bireyi stresin olumsuz etkilerinden koruyan paylaşımları ve birliktelikleri içeren bir kavramdır” (İkiz, 2018). Sosyal bir varlık olan insan, sahip olduğu kişiler…
Onaylanma İhtiyacı
Bu Yazıyı Tahmini Okuma Süresi: 2 Dakikadır. İnsanlar, bu dünyada varoluşundan itibaren çeşitli ihtiyaçları karşılayarak yaşamlarını sürdürür. Bunlar: bedensel (yiyecek, su, sıcaklık vb.), psikolojik (sevmek, takdir edilmek, onaylanmak vb.) ve toplumsal (evlilik, statü sahibi olmak vb.) ihtiyaçlardan oluşmaktadır. İhtiyaçlar, bir sürece yayıldığında bireyi en çok etkileyenin psikolojik ihtiyaçlar olduğu ortaya çıkmaktadır. Psikolojik ihtiyaçların evrensel bir boyutunu oluşturan onaylanma ihtiyacı da bireyin hayatını…
Kişiler Arası İlişkilerin Beyni: Duygusal Zekâ
Bu Yazıyı Tahmini Okuma Süresi: 3 Dakikadır. Zekâ; algılama, ayırt etme, mantık, muhakeme, problem çözme, soyut düşünebilme gibi birçok zihinsel yeteneğin kullanılması şeklinde daha çok bilişsel boyutu ile öne çıkmaktadır. Ancak zekanın yalnızca bilişsel boyutu bulunmamaktadır; salt düşünme faaliyetinden farklı olarak hisseden bir zihnimiz de vardır. Zekanın bilişsel boyutunun büyük bir bölümü genler aracılığı ile aktarılmaktadır. “Kalıtımla gelen zekâ düzeyi, duygusal algılar…
Psikolojik Esneklik
Bu Yazıyı Tahmini Okuma Süresi: 2 Dakikadır. Her birey yaşamı boyunca birtakım zorluklarla karşılaşmaktadır; bu durumda bireylerin yaşamın olumlu yönleri olduğu gibi olumsuz yönlerinin de olabileceğini kabul ederek duruma uyum sağlayabilme yetenekleri önem kazanmaktadır. İnsanlar, yaşamlarının belirli dönemlerinde karşılaştıkları problemlerin bir kısmına uyum sağlayabiliyorken bir kısmına uyum sağlayamamakta ve bunun sonucunda çeşitli ruhsal hastalıklar yaşayabilmektedirler. Uyum sağlanamayan durumlarla baş etmede psikolojik esneklik…
Medyatik Gerçekliğe Karşı Eleştirel Düşünme
Bu Yazıyı Tahmini Okuma Süresi: 2 Dakikadır. Medya; insan hayatının vazgeçilmez bir parçası olmuştur ve yaşamımızı yönlendiren bilgileri bize sunmaktadır. Bu denli öneme sahip bilgilerin doğru bir şekilde anlaşılıp yorumlanabilmesi için medya okuryazarlığı eğitimi gerekli olmaktadır. Taşkıran (2007); medya okuryazarı kavramının medyada yeniden kurgulanan iletileri ayırt edebilen ve algılayabilen, onunla ilgili yorumlarda bulunabilmek için ayrı bir beceri, altyapı bilgisi ve eğitsel organizasyon…
Ergenlerde Öfke Sorunu
Bu Yazıyı Tahmini Okuma Süresi: 2 Dakikadır. İnsanlar, biyolojik yapısı gereği bütün duyguları yaşamaktadır ve bu duyguların yaşanma seviyesi her yaş döneminde farklı yoğunluklara ulaşmaktadır. Ergenlik, her açıdan çok zorlu bir geçiş dönemidir. Ergenler, bu döneme uyum sağlamaya çalışırken sık sık öfke problemleri yaşamaktadır; bu problemler iç faktörler ya da dış faktörler sonucu ortaya çıkmaktadır. Hormonal değişimler, sınav kaygısı, aile ve arkadaş…
Etkili İletişim
Bu Yazıyı Tahmini Okuma Süresi: 2 Dakikadır. İletişim yadsınamaz bir ihtiyaçtır. Fizyolojik ihtiyaçların karşılanmaması durumunda bedensel yapıda ortaya çıkan bozukluklar gibi varoluşsal ihtiyaçların karşılanmaması durumunda da bireyin ruhsal yapısında çeşitli bozukluklar ortaya çıkmaktadır. Sağlıklı bir iletişim kurabilmek her alanda önemlidir; ancak iletişim becerilerinin öğrenildiği aile ve eğitim temeldedir. Ailenin çocuğuna yönelik tutumları hem çocuğun kişiliği üzerinde hem de iletişim becerilerinin gelişiminde etkili…
Öz-Farkındalık
Bu Yazıyı Tahmini Okuma Süresi: 2 Dakikadır. Bireyler kendilerini değerlendirirken bazen içsel standartlarıyla uyuşmayan tepki ve davranışlarda bulunduklarını fark ederler; bu değerlendirme öz-farkındalığın temelini oluşturur. “Farkındalık, bulunulan andaki tüm faktörleri anlama ve algılama derecesidir.” (McKay & Fanning, 2017). Öz-farkındalık ise, bireyin tüm yönleriyle kendini tanıyabilmesidir. Öz farkındalık; duygu ve hislerimizin farkına varmakla başlar, düşüncelerimizi izlemekle devam eder. Duygu ve düşüncelerimizi kontrol etmeye başladıkça…