KİMİN ÖYKÜSÜ BU?
Bu Yazıyı Tahmini Okuma Süresi: 4 Dakikadır. “Kişi üzerinde daha etkili olan şey sorun hakkında konuşmak mı yoksa sorun üzerinde daha etkili olan şey kişinin konuşması mı?” (Bjorøy, Madigan ve Nylund, 2015, s. 336) Öyküsel terapi, 1980’lerde postmodernist temelleri olan sosyal yapılandırmacı yaklaşımın bir uygulama şekli olarak ortaya çıkmıştır (İlgar ve İlgar, 2018). Bu yaklaşım hem dayandığı felsefi ve teorik ilkeler hem…
Senin Hikayen Ne?: Öyküsel Terapi
Bu Yazıyı Tahmini Okuma Süresi: 4 Dakikadır. Psikoterapi alanında ‘‘dördüncü dalga’’ olarak kabul edilen ‘‘Öyküsel Terapi’’ Michael White ve David Epston (1992) tarafından geliştirilmiştir (Corey, 2015). Danışanları terapiye getirdiği hikayeler üzerinden anlamaya çalışan Öyküsel Terapi, postmodernist anlayışa dayalı olması nedeni ile geleneksel yaklaşımlardan büyük ölçüde ayrılır (Morgan 2000; Parry ve Doan 1994; akt. Akkuş, Kütük ve Samar, 2020). Sistematik olmayan bu terapi…
Benim Bir Hikayem Var: Öyküsel (Anlatımsal) Terapi
Bu Yazıyı Tahmini Okuma Süresi: 3 Dakikadır. Öyküsel terapi (naratif terapi, anlatı terapisi) 1990 yılında Avustralyalı terapist Micheal White ve Yeni Zelandalı David Epston’un aile terapileri uygulamalarında geliştirilmiştir (Payne, 2006; Akt., Karataş ve Yavuzer, 2020). Epston’un “Narrative Means to Therapeutic Ends” isimli kitabının yayınlanması ile bu yaklaşım, dünyanın birçok ülkesinde olduğu gibi ülkemizde de ilgi görmeye başlamıştır (İlgar ve İlgar, 2018). Danışanlarının…
BELKİ DERDİMİZE ÇARE BİR KİTAP
Bu Yazıyı Tahmini Okuma Süresi: 3 Dakikadır. Yoğun geçen bir haftanın, ayın ardından köşemize çekilip kahvemizi ya da çayımızı yudumlarken okuduğumuz bazı kitaplar terapi gibidir. Hele bir de kitabın kahramanıyla özdeşim kurduysak… İşte o zaman değişim ve farkındalık başlar. Farklı bakış açıları kazanır, kendimizle tanışır, çeşitli duygulara adım atar, söyleyemediklerimizi söyleriz. Bazı kitaplar böyledir ve hayatımızda önemli, özel bir yere sahiptir. Hayatının…
ÇÖZÜM ORALARDA BİR YERDE
Bu Yazıyı Tahmini Okuma Süresi: 3 Dakikadır. Çözüm odaklı danışma yaklaşımı; klinik uygulama olarak Toplum Ruh Sağlığı hareketi ile birlikte başlayan ve Milton H. Ericson’un öncülüğünde gelişen bir tedavi yöntemidir. Çözüm odaklı danışma, “çözülmesi gereken sorun” üzerinde yoğunlaştığı için sıklıkla “sorun çözme terapisi” olarak bilinir(Doğan, 1999). Çözüm odaklı model başlangıçtan insanın doğal birtakım öz-kaynaklarla donanık olduğu şeklinde formüle edilen Eriksonian görüşün geçerliliğini…
NOTALARIN GÜCÜ
Bu Yazıyı Tahmini Okuma Süresi: 4 Dakikadır. “Eğer insanların hayatına müzik ve sevgi aşılarsan onları tedavi edebilirsin.” -Bob Marley Üzüldüğümüzde, mutlu olduğumuzda, yürürken, alışveriş veya spor yaparken, sessizlikten kurtulmak istediğimizde, özel günlerimizde hep yanımızdadır müzik. Hatta geçmişe yolculuk bile mümkündür müzik dinleyerek. Hayatımızda bu kadar yer verdiğimiz notaların, boylarından büyük işlere imza attıklarını söylemek mümkün. Bu nedenle müziğin ne olduğu, üzerimizdeki fizyolojik…
Zihnin Önemine Vurgu: Bilişsel Terapi
Bu Yazıyı Tahmini Okuma Süresi: 3 Dakikadır. 1960 yıllarda davranışçı kuram psikanalizi bilimsel olmaması yönünde eleştirmeye başlamıştı. Beck, eğitimini aldığı psikanalitik kuramın varsayımlarının geçerliliğini bilimsel olarak gösterebilmek için depresyon alanında deneysel çalışmalar yapmayı planlamıştı. Beck yaptığı çalışmaları gözden geçirdikten sonra psikanalize karşılık deneysel bilimi tercih etti. Bir başka ifadeyle tercihi kuram yerine yöntem olur ve bu seçim bilişsel terapinin doğuşuna yol açar…
ALGISAL DEĞİŞİM İLE PROBLEM ÇÖZME
Bu Yazıyı Tahmini Okuma Süresi: 2 Dakikadır. Eğitim sistemlerinin temelinde amaca hizmet edecek öğrenme kuramlarının etkili kullanımı önemli bir yere sahiptir. Farklı ilkelere sahip olan öğrenme kuramlarını ilkelerine göre eğitim sürecine uyarlamak bu süreci amacına ulaştırmaktadır. Öğrenme kuramlarından biri de 19. yüzyılın sonlarına doğru Avusturya ve Almanya’da ortaya çıkmış gestalt öğrenme kuramıdır. Okullardaki öğretim faaliyetleri ile ilişkilendirilen gestalt öğrenme kuramı bilişsel süreçler…
Bu İşte Bir Yarım Kalmışlık Var
Bu Yazıyı Tahmini Okuma Süresi: 2 Dakikadır. Gestalt terapinin psikoterapi alanına kazandırdığı kavramlardan olan tamamlanmamış işler, Perls’e göre; tamamlanmadıkça kişiyi ölene dek bırakmayan, tamamlanmamış erken dönem yaşantılarını kişiye tamamlanana kadar tekrar tekrar hatırlatan ve kişinin yaşamında çizdiği yolda, verdiği kararlarda önemli bir role sahip olan bir kavramdır (Sakarya, 2002). Bu tanımın yanı sıra Keskin (2018), beynimizin duygusal formunu oluşturan ve bize sorumluluğumuzu hatırlatan…
Bitirilmemiş İşler: Gestalt Terapi
Bu Yazıyı Tahmini Okuma Süresi: 3 Dakikadır. “Her şey kendi varlığı içinde sürekliliğini korumaya çalışır.” Spinoza Gestalt psikolojisi; insanın zihnine ve davranışlarına bütüncül bir şekilde yaklaşan bir düşünce okuludur. Çevremizdeki dünyayı anlamlandırırken her küçük bileşene odaklanmamamız gerektiğini çünkü zihinlerimizin nesneleri büyük bir bütünün parçası ve daha karmaşık sistemlerin unsurları olarak algılama eğiliminde olduğunu söyler (Cherry, 2019). Yaşamı; ihtiyaçları karşılama süreci olarak…